Efektif Kesinti Nedir? Komisyonun Gerçek Maliyeti

Efektif kesinti oranı, bir sipariş cirosundan platform komisyonu, kampanya indirimi, kurye ve ambalaj gibi tüm kesintiler düşüldükten sonra kalan tutarın ciroya oranıdır. Kısaca: ciro ile net kâr arasındaki gerçek mesafeyi gösteren orandır. İlan edilen komisyon oranı tek başına bu mesafeyi anlatmaz.

Efektif kesinti oranı nedir?

Restoranlar genellikle sözleşmedeki komisyon oranına bakar; oysa kârı belirleyen şey bu oranın üzerine eklenen kalemlerdir. Efektif kesinti dört kalemin toplamıdır ve her kalem ayrı izlenmelidir:

Örnek hesap: 300.000 TL ciro

Aylık 300.000 TL platform cirosu olan bir restoranı ele alalım. Komisyon %15, kampanya indirimi %10, ambalaj ve diğer giderler %3, kurye platforma ait (0 TL):

Aynı ciro, aynı komisyon oranı; ama gerçek kesinti %15 değil %28. Bu farkı görmek için komisyon ve net kâr hesaplayıcıyı kullanabilirsiniz.

Neden ilan edilen komisyon oranı yanıltıcı?

Üç neden var: (1) kampanya indirimleri komisyonun dışında kalır, (2) kendi kurye modelinde komisyon düşse de kurye maliyeti işletmeye geçer, (3) iptal ve iade gibi kalemler cirodan düşer ama maliyet üretmeye devam eder. Bu nedenle "komisyonum %15" cümlesi, "kârım %85" anlamına gelmez.

Efektif kesintiyi düşürmenin beş yolu

1. Sözleşme kalemlerini doğrulayın. Komisyon, listeleme, joker ve kampanya katılım bedelleri ayrı ayrı yazılı olsun.
2. Marjı düşük ürünleri ayıklayın. Menüde kâr üretmeyen ürün, ciro üretse de kesintiyi finanse eder.
3. Kampanyayı marjla kurgulayın. İndirim oranı, ürünün katkı marjını aşmamalı.
4. İptal ve iade oranını düşürün. Hazırlık süresi ve stok doğruluğu doğrudan bu kalemi etkiler.
5. Sepet tutarını artırın. Aynı kesinti oranıyla daha yüksek sepet, birim başına daha az yük taşır.

Kimler için kritik?

Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2025'te yemek sektörünün e-ticaret hacmi 270,16 milyar TL, e-ticaret yapan işletmeler içindeki payı %20,3. Hacim büyürken kesinti oranını izlemeyen işletmeler, ciro artışını kâr artışı sanma riskiyle karşılaşıyor.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı, Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu 2025 (12.05.2026) · Komisyon aralıkları: 2026 komisyon karşılaştırması.

İlgili sayfalar

• Komisyon ve net kâr hesaplayıcı — kendi rakamlarınızla hesaplayın.
• Restoran panel yönetimi — kesintiyi düşüren operasyon başlıkları.
• Paket servis cirosu artırma — dört kaldıraç ve ölçüm tablosu.

Kesinti kalemlerini nasıl doğrularsınız?

Hesabı kurmadan önce dört şeyi yazılı hale getirin: (1) sözleşmedeki komisyon oranı ve kurye modeli, (2) kampanya katılım koşulları ve indirim oranı, (3) kurye maliyeti (kendi kuryeniz varsa aylık toplam), (4) ambalaj ve fire ortalaması. Bu dört kalem netleşmeden yapılan kâr hesabı tahmin olur.

Kampanya ile kâr dengesi

Kampanya, ciro ile kâr arasındaki dengeyi iki yönde etkiler: sipariş adedini artırır, birim kârı düşürür. Karar için tek soru yeterli: kampanya sonrası sepet tutarı, indirim oranı kadar arttı mı? Artmadıysa kampanya ciro üretir, kâr üretmez. Bu yüzden kampanya katılımı, ürünün katkı marjı üzerinden hesaplanmalıdır.

Aylık takip tablosu

Bu dört satırı ayda bir doldurmak, yıl sonunda "ciro arttı ama kâr artmadı" sorusunun cevabını verir.

Kurye modeli seçimi: aynı ciroda iki senaryo

Kendi kurye ile platform kuryesi arasındaki fark, komisyon oranında görünür ama toplam maliyette gizlenir. 300.000 TL ciroda platform kuryesi %34 komisyonla 102.000 TL kesinti üretir; kendi kuryede komisyon %15'e düşer (45.000 TL), buna karşılık aylık kurye maliyeti eklenir. Vale senaryosunda platform kesintisi 102.000 TL; kendi kuryede komisyon 45.000 TL olduğundan eşik noktası 57.000 TL'dir: aylık kurye maliyeti 57.000 TL'nin altındaysa kendi kurye, üstündeyse vale avantajlı olur (aynı ciro, aynı kampanya varsayımıyla). Karar bu yüzden oran değil, toplam maliyet üzerinden verilir.

Bu karşılaştırmayı kendi rakamlarınızla yapmak için hesaplayıcıda kurye alanını doldurup iki senaryoyu arka arkaya çalıştırın; net kâr farkı tek ekranda görünür.

Sıkça sorulan sorular